KRİZE RAĞMEN KİTAP!

YENİ ÇIKANLAR – Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2018 yayıncılık istatistiklerini açıkladı.30 Nisan’da yayımlanan istatistiklerde 2018’de Türkiye’de kitap satışının ve yayımlanan kitap sayısının arttığını, yayımlanan e-kitap sayısının 3 katına çıktığını, yeni Kürtçe kitap sayısında da yüzde 47,8 oranında artış görüldüğünü bildirdi.

2018’in Ağustos ayında hızlanan Türk Lirası’ndaki değer kaybının ardından, ithal kağıt ve mürekkeple kitap basmak zorunda kalan yayınevleri, artan maliyetler nedeniyle kitap basmakta ve yüksek fiyattan satmakta zorlanacağını söylüyordu.

BBC Türkçe’nin haberine göre TÜİK’in aylık olarak yayınladığı veriler incelendiğinde Eylül 2018’den sonra kitap bandrolü satışlarında keskin bir düşüş yaşandığı görülüyor.

Aylara göre bandrol satışları

2018 Ağustos’ta yaşanan kur şokuna rağmen sonbaharda satışlar önceki yıllara paralel seyretti. Fakat bu durum 2018’e özgü değil. Her yıl okulların açıldığı ve kitap fuarlarının düzenlendiği sonbahar yaklaşırken önce artış, sonra da düşüş gerçekleşiyor. 2018 genelinde bandrol satışları bir önceki yılı geride bırakarak 410 milyonla tüm zamanların zirvesine ulaştı.

Peki kağıt krizi ve kur şokuna rağmen bu büyüme nasıl sağlandı?

Halk Kütüphaneleri için 2,6 milyon TL’lik alım

Türkiye Yayıncılar Birliği Genel Koordinatörü Ebru Şenol, bandrol satışındaki artışın yüzde 0,71 olduğunu, bu yüzden kitap üretiminde gözle görülür bir artıştan söz etmenin mümkün olmadığını söylüyor.

Ebru Şenol, “araştırma-inceleme, edebiyat ve çocuk yayıncılığı alanlarının oluşturduğu kültür yayıncılığında 2017 yılına göre %2,83 oranında bir düşüş var” diyor. Şenol, yayımlanan yeni kitaplardaki artışın ise “bağımsız yayıncılığın çeşitlilikteki başarısından” kaynaklandığını söylüyor.

Türkiye Yayıncılar Birliği’nin misyonlarından birinin mesleki sorunlara çözümler için bakanlıklarla ortak çalışmalar yapmak olduğunu hatırlatan Şenol, 2018’deki kur şoku ve kağıt krizinin ardından sonbahar aylarından beri kamu kurumlarıyla görüştüklerini ancak “Kültür ve Turizm Bakanlığı Kütüphaneler Genel Müdürlüğü bünyesindeki halk kütüphaneleri için 2,6 milyon TL tutarında yayıncılardan kitap alımı dışında anlamlı olabilecek bir destek olmadığını” belirtiyor.

Kitap üretim ve satışında yüzde 18 ve 8 olan KDV oranlarının kaldırılmasının olumlu olduğunu söyleyen Şenol, yayıncıların devletten 500 milyon TL’yi bulan KDV alacağının da ödenmesi gerektiğini vurguluyor.

Şenol, Türkiye’deki okur alışkanlıkları ve yayıncılık sektörünün geleceği hakkında ise şunları söylüyor:

“Kişi başına düşen kitap sayısı 2017’de 7,76 iken 2018’de 7,08’e düşmüş oldu. Ancak yeni başlık sayısında önemli bir artış var.

“Her ne kadar kişi başına düşen kitap sayısı düşüşte gözükse de bizim özellikle kitap fuarlarında gözlemlediğimiz şey kitaplara ve kitap okumaya ilgi gösteren, önemseyen ve takip eden bir okur kitlesi varlığı, tüm ekonomik zorluklara rağmen de yeni kitaplar yayımlayan, kendini geliştiren, dünyadaki yenilikleri, eğilimleri takip eden yayınevlerimizin olması. Bu şekilde bakıldığında biz okuma alışkanlıklarında olumlu gelişmeler olduğunu görüyoruz.

“Sektör için en önemli bulduğumuz ve üzerinde uzun bir zamandır çalıştığımız bir sabit kitap fiyatı konusu var. Avrupa’da birçok ülkede uygulanan bu uygulama sayesinde bu ülkelerdeki bağımsız yayıncılar ve kitabevleri ayakta durabiliyor, bu da o ülkelerdeki yayın çeşitliliğinin korunmasını, hizmet kalitesinin sürdürülebilir olmasını sağlıyor. Ülkemizde de sabit kitap fiyatı konusunda yasalar düzeyinde bir aksiyon alınması bizim en önemli taleplerimizden biri.”

E-kitaptaki artış neden kaynaklanıyor?

İstatistiklerde dikkat çeken bir diğer artış da elektronik kitaplarda yaşandı.

Yayımlanan e-kitap sayısı neredeyse üç katına çıkarak 5177 oldu. Fakat bu sayı, 2015’te ulaşılan zirvenin gerisinde.

Türkiye’nin ilk e-kitap yayınevlerinden olan ve sadece e-kitap yayımlayan Propaganda Yayınları’nın kurucusu Can Başkent, 2014-2015 döneminde yayınevlerinin e-kitapların popülerleşmesiyle birlikte ellerindeki kitapların e-kitap versiyonunu piyasaya sürdüklerini fakat bunların yeterince satılmaması nedeniyle sonraki yıllarda yayımlamayı bıraktığını, istatistiklerdeki dalgalanmanın arkasındaki nedenlerden birinin bu olduğunu söylüyor ve ekliyor:

“Kitap sektöründeki dağıtıcıların, kağıtçıların e-kitapları desteklememesi ve insanların elektronik cihazlara, e-kitap okuyuculara heveslerinin azalması da diğer nedenler.

“Bazı başat yayınevleri hiç e-kitap yayımlamıyor. Çevirileri hariç tutunca, yeni yayımlanan kitapların çoğunu çıkaran başat yayınevleri e-kitap yayımlamıyor.”

Kaynak: BBC Türkçe

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir