BİR ÇOCUĞUN GÖZÜNDEN EŞİTSİZLİĞİN HİKAYESİ

YENİ ÇIKANLAR – 1960 yılında yayımlandığından bu yana bütün edebiyatseverlerin gönlünde özel bir yer edinen, Pulitzer ödüllü Bülbülü Öldürmek özetle Amerika’nın güneyinde yaşanan ırkçılığı ve eşitsizliği bir çocuk kahramanın, Scout Finch’in gözünden anlatıyor.

Harper Lee, kullandığı yalın ama çarpıcı dil aracılığıyla adalet, özgürlük, eşitlik ve ayrımcılık gibi hâlâ güncel temaları, Scout’un büyüyüş öyküsüyle birlikte dokuyarak, iyilik ve kötülüğü hem bireysel hem de toplumsal düzeyde mercek altına alıyor.

Bir “zenci”nin haksız yere suçlanması üzerinden gelişen olaylar; önyargılar, riyakârlık, sınıf ve ırk çatışmalarıyla beslenen küçük Amerikan kasabasının sınırlarını aşıp, insanlar arası ilişkide adaletin ve dürüstlüğün önemini anlatan evrensel bir hikâyeye dönüşüyor. Etkileyici gerçekliğiyle ürperten, “insani” vurgusuyla sarıp sarmalayan, çağdaş dünya edebiyatının en önemli örneklerinden biri olan bu klasik roman, Ülker İnce çevirisiyle tekrar Türkçede.

“İstediğin kadar saksağanı vur vurabilirsen ama unutma, bülbülü öldürmek günahtır.”

Roman, yazarın 1936 yılında, on yaşındayken yaşadığı bir olayı temel almaktadır. Lee, yaşadığı kasabanın civarında olan bu olayın ailesi ve komşuları üzerindeki etkilerini gözlemleyerek eserini oluşturdu.

Lee’nin bugüne dek yazdığı tek roman olan (1960’ta yayımlanan ilk romanı “Bülbülü Öldürmek” ile dünya çapında şöhret kazanan 89 yaşındaki Harper Lee’nin 55 yıl sonra çıkan ikinci kitabı “Go Set a Watchman” (Git Bir Bekçi Dik ) 2015 yılında yayınlandı).Bülbülü Öldürmek, ABD’nin güneyinde Maycomb adlı kurgusal bir kasabasında geçer. Jean Louse “Scout” Finch adında küçük bir kızın bakış açısından kaleme alınmış olan eser, bugüne dek dünyada en çok satan romanlar arasında yer almaktadır ve aynı adı taşıyan, başrolde Gregory Peck’in yer aldığı, klasik bir film de olmuştur.

Scout’a eşlik eden Jem, her ikisinin en yakın arkadaşı Dill ve bir avukat olan babaları Atticus Finch’in başlarından geçeni konu alan roman, ABD’de asılsız bir iddiayla yargılanan bir zenciyi savunmakla görevlendirilen, bu yüzden kasabanın geri kalanıyla ters düşen Atticus Finch’in etrafında şekillenir.

Romandaki “Dill” karakteri yazar Harper Lee’nin çocukluk arkadaşı olan Truman Capote’den esinlenilerek yaratılmıştır. O zamanki adı Truman Persons olan Capote, tıpkı romanda Dill’in Scout’ların kapı komşusu olduğu gibi, Harper Lee’nin kapı komşusuydu.

Romanın orijinal İngilizcesi, 1970’li yıllarda Türkiye’de yabancı dille eğitim yapan devlet okullarında (Maarif Bakanlığı Kolejleri) İngilizce derslerinde okutulmuştur. 1962 de filmi Oscar ödülünü almıştır. Kitabın baş karakterleri Scout Finch, Jem Finch, Atticus ve Dill’dir.

HARPER LEE KİMDİR?

Harper Lee, 1926 doğumlu Amerikalı romancı. Alabama eyaletinin Monroeville şehrinde büyüdü. 1956’da yazmaya başladığı otobiyografik öyküler zaman içerisinde Bülbülü Öldürmek’e evrildi. Kitap 1960 yılında yayınlandığında okurlardan yoğun ilgi gördü. 1961’de Pulitzer Edebiyat Ödülü’nü kazanan Lee,Bülbülü Öldürmek’ten sonra birkaç deneme haricinde yazı yayınlamadı; neredeyse hiçbir söyleşi ve program davetini kabul etmeyerek münzevi bir hayat sürdü. Kitaptaki “Dill” karakterini yaratırken, çocukluk arkadaşı Truman Capote’den esinlendiği biliniyor. Ayrıca Capote’nin daha sonra kült kitabı Soğukkanlılıkla’ya dönüşen Cutler cinayetlerinin izini sürmek için araştırma yapmaya gittiği Holcomb, Kansas yolculuğuna da eşlik etmiştir.

Tespih Ağacının Gölgesinde, Bülbülü Öldürmek’ten önce yazılmış ancak editörünün yönlendirmesiyle olayların bir çocuğun gözünden anlatıldığı başka bir hikayeye dönüştürülmüştü. Bugüne dek yayınlatmayı tercih etmediği Tespih Ağacının Gölgesinde’yle Harper Lee 55 yıl sonra dünya edebiyatında yeni bir efsane yarattı. Yazar bu kitabının yayınlanmasından kısa bir süre sonra, 2016 yılında New York’ta hayata veda etti.

Kaynak: Sel Yayınları, Vikipedi

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir