BU ANLATILAN ASLINDA SENİN HİKAYENDİR

a. hıdır eligüzel 29 Temmuz 2017 0
BU ANLATILAN ASLINDA SENİN HİKAYENDİR

YENİ ÇIKANLAR – Süreyyya Evren’in yeni çalışması ‘Buluntu Kitap’, uzlaşmaların yarattığı kolektif amneziden çıkış yollarını araştırırken öncelikle şunları soruyor: Neden; iyi de nasıl? Neden her şey bu kadar berbat? Peki ne yapılamaz?

A. Hıdır Eligüzel  hidireliguzel@gmail.com

Süreyyya Evren kendi külliyatına yönelip kendisini yeniden gözden geçirmesinin sonrasında ortaya yeni bir kitap çıkardı: Buluntu Kitap [1]. Yeni İnsan Yayınevi’nden çıkan bu kitabı,  Süreyyya Evren’in geçen yıl ikinci baskısını yaptığı Aranan Kitap [2] ile bir arada düşünülmesini şimdiden salık veriyorum. Buluntu Kitap’ta Süreyyya Evren, 2006 yılından 2016 yılına değin çeşitli yerlerde yayımlanan yazılarını bir araya getiriyor.  Yazıların yayımlandıkları dergilerden, kitaplardan,  gazete ve internet sayfalarından koparılıp arka arkaya sıralandığı sanılmasın. Süreyyya Evren bu konuyu kendisi şu şekilde açıklıyor:

“Bir büyük kitaba bütün metinler toplansa, birinin bıraktığını diğerinin nasıl devraldığı, nasıl birlikte ve ısrarla canalıcı saydıkları hatlar için çalıştıkları görünürleşebilir mi?”

Evren, bu sorunun etrafında oluşturduğu takımına şükranlarına kitabın Teşekkür kısmında yer veriyor [3]. Süreyyya Evren aynı zamanda “henüz kitaplaşmamış başka yazıların bir araya getirilmekte olduğunu” ifade ederek yeni kitaplarının müjdesini veriyor.

Kitabın içindekiler kısmına baktığımızda Evren’in kaygısının yerinde olduğunu söylemek mümkün.  

  • Avangard Nâzım Ceketini  Alıp Nereye Gitti?
  • Ütopyacılık, İdealizm, Anarşizm ve Melankoli
  • Sen Benim Facebook’ta Kim Olduğumu Biliyor musun?
  • Kendi Kendimize Şefkat İçin Müslüm Gürses
  • Behzat Ç. Ben de Seni  Kalbime Gömdüm
  • Vatan Yahut İyi  Hayat
  • Yeni Düşünme Sahaları

Kitapta yer alan yazılardan birkaçı.  Birbirinden uzak başlıkların yanılsaması, kitabın okunmaya başlanmasıyla birlikte yerini Evren’in akışkan, sakin üslubuyla kısa sürede kitabın üstesinden geleceğimiz düşüncesine bırakıyor. Gerçekten de her okuyucu bu kitabın üstesinden gelmek zorunda kalacak. Evren bu mücadelede hemen yanımızda dursa da yönü ve hızı belirleyecek olan okurun kendisi olacak. Evren, en çetrefilli tartışmaları, popüler kişileri ve olguları ele alırken dâhi insanların zihinlerinde mevcut olan popülerliğin kolaylığına kapılmadan, mevcut popülerliğin kaynaklarıyla okuyucuyu karşı karşıya getirerek değerlendirmelerini sunuyor. Okurun da mevcut popülerliğin var olmasındaki sorumluluğu yine okurun kendisine bırakıyor.  
BuluntuKitap-n-s

Mesela, Türkçe şiir evreninin önemli şairlerinden Nâzım Hikmet ile İkinci Yeni Şairleri’ne ilişkin değerlendirmelerine baktığımızda Evren’in bu şairlerin şiir evreninin ve şiir okuyucularının popüler söylemlerinin çok dışında Nâzım Hikmet ve İkinci Yeni Şair porteleri sunduğunu görüyoruz. Özellikle Nâzım Hikmet’in doğrudan okuyucu tarafından nasıl da devrimciliğinden soyutlandığını, şiirde, kültür alanında öncülüğü yaptığı tutuma nasıl ‘okurları’ aracılığıyla tutulup edebi bir puta dönüştürüldüğünü Evren’le yaptığımız yürüyüşte kavrayabilmek mümkün.

Benzer şekilde popüler birer kişi ve kişilik olarak Türkiye gündeminde kendine yer tutan Müslüm Gürses’i ve Behzat Ç. ‘yi ele aldığı yazılarında Evren’in bizleri en nihayetinde kendi yapmış olduğumuz personalarımızın aynasının karşısına getirdiğini görüyoruz. Biz o aynaların önünde dilimizde bir Gürses şarkısını pencereden taşarcasına söylerken buluyoruz. Tüm maço görüntümüze, cesaret kokan tavırlarımıza ve yalnızlıklarımıza karşın en çok şefkate ihtiyaç duyduğumuzu, oldukça çok korkumuzun olduğunu ve içten içe elde edemediklerimizin kahrının bizimle büyüdüğünü ancak kendi aynalarımızda görebiliyoruz. Elbette görmek tek başına yetmiyor, insanın kendisine, çevresine, dünyasına ve evrene bakabilmesi de gerekiyor. Evren’in kitabın alt başlığı olan Edebiyat ve Gündelik Hayat Üzerine Denemeler büyük anlatıların en nihayetinde gündelik yaşamımızda bir karşılığı olmadığı sürece birer söylenceden ibaret olduğunun, büyük kütüphanelerin okunmadığı sürece birer ev dekorasyonu meselesine indirildiğinin, facebookun profillerinin kişilik tanılarında bir araç olduğunun keşfine hazırlıyor.

Bu sıkı tartışmalarda en nihayetinde kendimizi tartıştığımızı, kendimiz üzerine yazılar okuduğumuzu göreceksiniz. Kitabı ikinci kez okuduğunuzda bazı isimlerin yerine kendinizi koymayı deneyin. Muhafızgücü:1 Hıdırgücü :0 (Maç Devam Ediyor).


[1] Süreyyya Evren, Buluntu Kitap Edebiyat ve Gündelik Hayat Üzerine Denemeler, Yeni İnsan Yayınevi, 2017

[2] Süreyyya Evren, Aranan Kitap Sanat ve Siyaset Yazıları, Belge Yayınları, 2016

[3]  Özge Güneş, Yağız Alp Tangün ve Hıdır Eligüzel Süreyyya Evren’in  çalışma takımını oluşturdular.